बेलकोटगढी, नुवाकोट— पछिल्लो समयमा परेको बेमौसमी वर्षाका कारण बेलकोटगढी नगरपालिकामा धानबालीमा व्यापक क्षति पुगेपछि किसानहरू कठिन दैनिकीसँग लडिरहेका छन् । धेरैका धानबालीमा धान झरेर नष्ट भएको छ र केहीको त उत्पादन नै शून्य भएको अवस्था छ। यतिबेला स्थानीय सरकार किसानको पीडा महसुस गर्दै राहत तथा क्षतिपूर्ति वितरणको प्रक्रियामा दृढतापूर्वक अग्रसर बनेको छ ।
तथ्यांकअनुसार नगर प्रमुख, उप प्रमुख, सम्बन्धित वडा अध्यक्षज्यू, जनप्रतिनिधि, कर्मचारी, कृषि शाखाका प्राविधिक, प्रहरी तथा सम्पूर्ण सरोकारवालाको सहयोगमा क्षति मूल्यांकन तथा विवरण संकलनपश्चात ७७५२ रोपनीमा क्षति पुगेको पाइएको थियो । बेलकोटगढी नगरपालिका क्षेत्रभित्रका किसानहरूलाई करिब ८० लाख रुपैयाँ बराबरको राहतकोष स्थापना गरी क्षतिपूर्ति प्रदान गर्न मिति गत कार्तिक ३० गते बसेको कार्यपालिका बैठकले निर्णय गरेको छ । यो रकम नगरपालिकाको विपद् व्यवस्थापन कोष, जनप्रतिनिधिहरूको एक महिनाको तलब र नगरपालिका कार्यालय, वडा कार्यालय, स्वास्थ्य कार्यालय र विद्यालयमा कार्यरत निजामती एवं सम्पूर्ण कर्मचारी तथा शिक्षकहरूको समेत एक दिनको तलब जोडेर जुटाइएको हो ।
आर्थिक स्रोत सीमित हुँदाहुँदै पनि किसानलाई तत्काल राहत पुर्याउन मानवीय आधारमा गरिएको यो निर्णयले बेलकोटगढीलाई ’किसानमैत्री नगर’ को रूपमा परिचित गराउँदै शिक्षा, स्वास्थ्य, कृषि र पर्यटन लगायतका पूर्वाधारमा अभिवृद्धिः बेलकोटगढीको समृद्धि’ भन्ने मूल नारालाई अवलम्वन गर्दै कृषि क्षेत्रमा परेको विपत्तिको सामना गर्न नगरपालिका सदैव तत्पर रहेको अवगत गराइएको छ ।
नगरप्रमुख जगत बहादुर गुरुङ, उपप्रमुख शिवप्रसाद दाहाल, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत नेत्रप्रसाद घिमिरेको संयुक्त भनाइअनुसार, “किसान उत्पादनकर्ता मात्र होइनन्, नगरको मेरुदण्ड हुन् । उनीहरू उभिए नगर उभिन्छ । त्यसैले अहिलेको प्राथमिकता किसानको घर–घरमा राहत पुर्याउनु नै हो” ।
नगरपालिकाले राहत वितरण गर्दा पारदर्शिता र तथ्यमा आधारित मूल्यांकनलाई प्राथमिकता दिने बताइएको छ । वडा कार्यालयहरूले गरेको प्रत्यक्ष अवलोकन, कृषि शाखाले संकलन गरेको प्रतिवेदन तथा किसान स्वयंले दिएको विवरणका आधारमा राहत सूची तयारी भैसकेको छ । सम्पूर्ण बेलकोटगढी नगरवासी धानबाली क्षतिबाट पीडित समुदायलाई आज अर्थात मंसिर २ गतेको मितिले एक हप्ता भित्र आ–आफ्नो वडा कार्यालयमा सम्पर्क गरी प्रक्रियागत रुपमा आफ्नो क्षतिपूर्ति वापतको राहत सुनिश्चित गर्न आवश्यक कागजात बुझाउन समेत नगरपालिका परिवारले अपिल गरेको छ ।
किसानहरू अहिले पनि बेमौसमी वर्षाको डरले अस्थिर छन्, तर नगरपालिकाको यो दृढ पहलले उनीहरूमा आशाको किरण देखाएको छ । टिल्के पत्थर, घुमाउने खोलो, तल्लो फाँटदेखि माथिल्लो बस्तीका धेरै किसान भन्छन्, “बाली गएको छ, दुःख त छ तर कम्तीमा हाम्रो सरकार हामीलाई बिर्सिएको छैन्” ।
बेलकोटगढीको यो निर्णयले न केवल आर्थिक राहत, तर सामाजिक सहारा पनि किसानलाई दिएको छ। संकटको घडीमा स्थानीय सरकार, जनप्रतिनिधि र कर्मचारी एकजुट भएर उभिएको यो उदाहरण देशभरका स्थानीय तहका लागि प्रेरणा बन्न सक्नेछ । अहिले राहत वितरणका अन्तिम तयारीहरू भइरहेका छन्, र नगरपालिकाले आगामी वर्ष यस प्रकारको क्षति न्यूनीकरण गर्न दीगो कृषि योजना तथा प्राविधिक सहयोग रेडिमेड राख्ने पनि बताएको छ । किसानका खेतमा हराएको बाली सायद फर्किँदैन, तर बेलकोटगढीको यो सहानुभूति र साथले किसानको मनमा भरोसा फेरि उब्जिन थालेको छ ।









